facebook groups   google play

Teşhis (Kişileştirme) Nedir?

İnsana ait niteliklerin insan dışındaki maddeye veya canlıya yüklenmesiyle meydana gelen edebi sanata teşhis denir. Fabl ve masal türü eserlerde teşhis ve intak sanata sıkça rastlanır. 

UYARI: Teşhis sanatının olduğu yerde intak sanatının mutlaka olacağına dair bir kural yoktur. 

UYARI: İntak sanatının olduğu yerde mutlaka teşhis de vardır. Yani intak sanatının yapılabilmesi için teşhis şarttır. 

UYARI: Teşhis sanatının olduğu her yerde kapalı istiare de vardır ancak her kapalı istiare bir teşhis değildir.

ÖRNEKLER:
Çatma, kurban olayım çehreni ey nazlı hilâl 
Kahraman ırkıma bir gül ne bu şiddet bu celâl 

➤Şiirde hilâl, yüzünü çatması yönüyle kişileştirilmiştir. 

Der kopardılar kamışlıktan beni 
Nâlişim zâr eyledi merd ü zeni 
Şerha şerha eylesin bağrım fîrâk 
Eyleyim tâ şerh-i derd-i iştiyâk 
Olmadı tenhâca bir işret çemende yâr ile 
Üstüme göz dikti nergisler nigeh-bân oldu hep 

➤Çeviri: Yar ile baş başa kalıp eğlenebileceğimiz tenha bir yer bulamadık. Nergis çiçekleri bir gözcü gibi üstümüze göz dikti. Görüldüğü gibi teşhis sanatı vardır. 

Gül hasretinle yollara tutsun kulağını 
Nergis gibi kıyâmete dek çeksin intizar

➤Bu alıntıda da gül, ayrılık acısı çekme yönünden ve kulağını yollara tutması yönünden kişileştirilmiştir.

ÇÖZÜM:
Yüzyıllardır yalnızlığa alışmış, unutulmuş kent ile kişileştirme yapılmıştır. Aynı zamanda mağrur sessizliğe gömülmüş kent derken yine kişileştirme vardır. Bu yüzden cevap C olmalıdır.

Hazırlayan: Ömer Genceli
İçeriklerimiz, pdf anlatımlar dahil, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nca korunmaktadır. Telif haklarının herhangi bir şekilde ihlali, başka yerlerde isimsiz yayımlanması, çeşitli kitap kaynaklarında izinsiz yer alması, içeriğin izinsiz kopyalanıp başka bir isimle tanıtılması vb. ile yapan kişi, kişiler veyahut kurumlar hakkında gerekli işlemler başlatılacaktır.
Türkçe ve Edebiyat yönetimi.

Yorum Gönder

0 Yorumlar